Wniosek o odbiór nadgodzin (godzin nadliczbowych) — darmowy wzór do pobrania

Pracowałeś w sobotę, niedzielę albo święto? Sprawdź, kiedy należy się dzień wolny, a kiedy dodatek 100%.

Czym jest wniosek o odbiór godzin nadliczbowych?

Wniosek o odbiór godzin nadliczbowych to pisemna prośba pracownika o zamianę przepracowanych nadgodzin na czas wolny od pracy. Podstawą prawną jest art. 151² Kodeksu pracy, który przewiduje dwa tryby: na wniosek pracownika (proporcja 1:1 — godzina za godzinę) lub z inicjatywy pracodawcy (proporcja 1:1,5 — za każdą przepracowaną godzinę przysługuje półtorej godziny wolnego). Dokument składa się do pracodawcy lub bezpośredniego przełożonego, wskazując daty przepracowanych nadgodzin oraz proponowany termin ich odbioru.

Na tej stronie pobierzesz gotowy wzór wniosku w formacie PDF i DOCX — wystarczy uzupełnić dane i przekazać przełożonemu. Poniżej znajdziesz szczegółowe wyjaśnienie przepisów, tabelę porównawczą form rekompensaty oraz odpowiedzi na najczęstsze pytania.

Odbiór nadgodzin — zasady z art. 151² KP w skrócie

Odbiór nadgodzin, czyli udzielenie czasu wolnego w zamian za pracę w godzinach nadliczbowych, reguluje art. 151² Kodeksu pracy. Przepis przewiduje dwa tryby, które różnią się proporcją i terminem:

• Na wniosek pracownika — 1:1. Pracownik składa wniosek w postaci papierowej lub elektronicznej, a pracodawca może udzielić mu czasu wolnego w tym samym wymiarze: godzina wolnego za godzinę nadliczbową (art. 151² § 1 KP). Przepis nie wyznacza terminu odbioru, więc strony mogą go uzgodnić także po zakończeniu okresu rozliczeniowego.
• Z inicjatywy pracodawcy, bez wniosku — 1:1,5. Pracodawca udziela czasu wolnego w wymiarze o połowę wyższym niż liczba nadgodzin, najpóźniej do końca okresu rozliczeniowego, i nie może przy tym obniżyć wynagrodzenia za pełny miesięczny wymiar czasu pracy (art. 151² § 2 KP).
• Bez dodatku. W obu trybach za godziny oddane czasem wolnym nie przysługuje dodatek za nadgodziny (art. 151² § 3 KP). Jeśli czasu wolnego nie udzielono, pracownik otrzymuje wynagrodzenie z dodatkiem 50% lub 100% (art. 151¹ KP).

Wniosek z tej strony służy pierwszemu trybowi — dokumentuje, że to pracownik zainicjował odbiór, więc właściwa jest proporcja 1:1. Jeśli w firmie wnioski, saldo nadgodzin i wybór między wypłatą a czasem wolnym mają być prowadzone w jednym miejscu, zobacz, jak działa rozliczanie i odbiór nadgodzin w systemie RCPonline.

Jakie są rodzaje nadgodzin według Kodeksu pracy?

Kodeks pracy rozróżnia dwa rodzaje pracy w godzinach nadliczbowych, a od ich klasyfikacji zależy wysokość dodatku i sposób rekompensaty. Poniższa tabela przedstawia różnice:

Cecha	Nadgodziny dobowe	Nadgodziny średniotygodniowe
Definicja	Praca powyżej 8 h w danej dobie pracowniczej	Praca powyżej przeciętnie 40 h tygodniowo w okresie rozliczeniowym
Dodatek do wynagrodzenia	50% (art. 151¹ § 1 pkt 2 KP); 100% — w nocy, w niedzielę i święto niebędące dniem pracy oraz w dniu wolnym udzielonym za pracę w niedzielę lub święto (art. 151¹ § 1 pkt 1 KP)	100% (art. 151¹ § 2 KP)
Moment ustalenia	Na koniec każdej doby pracowniczej	Po zamknięciu okresu rozliczeniowego
Odbiór jako czas wolny	Możliwy w trakcie okresu rozliczeniowego	Rozliczany po zakończeniu okresu rozliczeniowego

Nadgodziny dobowe powstają każdego dnia, gdy pracownik przekroczy normę 8 godzin (lub niższą, wynikającą z indywidualnego rozkładu). Nadgodziny średniotygodniowe rozlicza się dopiero na koniec okresu rozliczeniowego — to np. sytuacja, gdy pracownik pracował w wolną sobotę i nie otrzymał innego dnia wolnego. Więcej o zasadach rozliczania znajdziesz w artykule: Jak rozliczyć nadgodziny — przepisy na 2026 r.

Czy lepiej odebrać czas wolny, czy otrzymać wynagrodzenie za nadgodziny?

Wybór między czasem wolnym a wypłatą dodatku zależy od indywidualnej sytuacji pracownika i polityki firmy. Oba warianty mają swoje zalety i ograniczenia — porównanie poniżej:

Kryterium	Czas wolny (art. 151² KP)	Wynagrodzenie z dodatkiem (art. 151¹ KP)
Proporcja (wniosek pracownika)	1:1 — godzina za godzinę	Normalne wynagrodzenie + 50% lub 100%
Proporcja (decyzja pracodawcy)	1:1,5 — półtorej godziny wolnego za godzinę	Jak wyżej — dodatek niezależny od inicjatywy
Termin realizacji	Na wniosek pracownika — w uzgodnionym terminie, także po zakończeniu okresu rozliczeniowego; bez wniosku (decyzja pracodawcy) — najpóźniej do końca okresu rozliczeniowego (art. 151² § 2 KP)	Wypłata z najbliższym wynagrodzeniem
Wpływ na wynagrodzenie	Pensja nie ulega obniżeniu mimo wolnego dnia	Zwiększa wynagrodzenie brutto za dany miesiąc
Ograniczenie roczne	Ten sam limit — 150 h dotyczy pracy nadliczbowej niezależnie od formy rekompensaty	Łączny limit 150 h nadgodzin/rok (art. 151 § 3 KP)

Jeśli pracodawca sam decyduje o udzieleniu wolnego (bez wniosku pracownika), musi to zrobić do końca okresu rozliczeniowego, a czas wolny nie może powodować obniżenia wynagrodzenia za dany miesiąc. Szczegółowe różnice między nadgodzinami a kompensatami opisujemy w osobnym tekście: Nadgodziny — jak je rozliczyć w 2026 roku.

Jakie są terminy i limity odbioru nadgodzin?

Kodeks pracy nie narzuca terminu, w jakim pracownik musi złożyć wniosek, ani terminu odbioru czasu wolnego udzielanego na wniosek pracownika (art. 151² § 1 KP). Termin „najpóźniej do końca okresu rozliczeniowego” dotyczy wyłącznie czasu wolnego udzielanego bez wniosku, z inicjatywy pracodawcy, w wymiarze o połowę wyższym (art. 151² § 2 KP). Na wniosek pracownika wolne można więc odebrać także w kolejnym okresie rozliczeniowym, w terminie uzgodnionym z pracodawcą. Jeśli pracodawca nie udzieli czasu wolnego, pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia z dodatkiem 50% lub 100%, wypłacanego w terminie wypłaty wynagrodzenia.

Aktualizacja 22 października 2026 r.: dodano zestawienie zasad odbioru nadgodzin z art. 151² KP i poprawiono opis udzielania czasu wolnego bez wniosku pracownika (art. 151² § 2 KP). Wcześniej, 12 października 2026 r., poprawiono informację o terminie odbioru czasu wolnego na wniosek pracownika, o dodatkach (art. 151¹ KP) i o limicie 150 godzin.

Roczny limit nadgodzin wynosi 150 godzin (art. 151 § 3 KP), chyba że układ zbiorowy lub regulamin pracy przewiduje wyższy limit — maksymalnie do 416 godzin rocznie (wynikający z norm odpoczynku). Przekroczenie limitu przez pracodawcę stanowi wykroczenie zagrożone grzywną od 2 000 do 60 000 zł. Więcej o samowolnym zlecaniu nadgodzin przeczytasz tutaj: Czym są samowolne nadgodziny.

Pracownik, który chce mieć pełny obraz swoich przepracowanych godzin, powinien regularnie sprawdzać dane w ewidencji czasu pracy. Przydatny będzie też darmowy wzór grafiku pracy, dzięki któremu łatwiej zaplanować odbiór nadgodzin.

Czy pracodawca może odmówić udzielenia czasu wolnego za nadgodziny?

Tak. Art. 151² § 1 KP stanowi, że na wniosek pracownika pracodawca może udzielić czasu wolnego — nie ma więc obowiązku zgodzić się na wskazany termin ani na sam odbiór. Odmowa nie oznacza jednak utraty prawa do rekompensaty. Pracownik może zaproponować inny termin, a jeśli czasu wolnego nie dostanie, nadgodziny rozlicza się wynagrodzeniem z dodatkiem 50% lub 100% (art. 151¹ KP).

Działa to także w drugą stronę: pracodawca może oddać nadgodziny czasem wolnym bez wniosku pracownika (art. 151² § 2 KP). Wtedy jednak musi zastosować proporcję 1:1,5, udzielić wolnego najpóźniej do końca okresu rozliczeniowego i nie może obniżyć miesięcznego wynagrodzenia pracownika. Udzielenie wolnego bez wniosku w proporcji 1:1 zaniża należny pracownikowi czas wolny — to jeden z częstszych błędów przy rozliczaniu nadgodzin.

Jak wypełnić wniosek o odbiór godzin nadliczbowych

Na wniosek pracownika złożony w postaci papierowej lub elektronicznej pracodawca może udzielić czasu wolnego za nadgodziny w tym samym wymiarze, czyli godzina za godzinę (art. 151² § 1 KP). Za godziny odebrane w ten sposób nie przysługuje dodatek za pracę w godzinach nadliczbowych (art. 151² § 3 KP).

1. 1

   Wpisz datę i dane stron

   U góry podaj miejscowość i datę złożenia wniosku, po lewej imię i nazwisko, a w polu „pracodawca” nazwę i adres firmy. Warto dopisać stanowisko i dział, żeby kadry szybko powiązały wniosek z właściwą ewidencją.

2. 2

   Wskaż dni i liczbę nadgodzin

   W pierwszym zdaniu wpisz daty, w których pracowałeś ponad normę, i łączną liczbę godzin, np. „3.04.2026 i 7.04.2026, w liczbie 5 godzin”. Liczby powinny zgadzać się z kartą ewidencji czasu pracy — czasem wolnym rozlicza się tylko godziny w niej wykazane jako nadliczbowe.

3. 3

   Zaproponuj termin odbioru

   W drugim zdaniu wpisz dzień lub dni oraz zakres godzin, w których chcesz odebrać czas wolny. Suma godzin wolnych powinna odpowiadać liczbie nadgodzin, bo przy odbiorze na wniosek pracownika obowiązuje proporcja 1:1.

4. 4

   Podpisz i złóż wniosek

   Podpisz wniosek i złóż go przełożonemu na papierze albo elektronicznie, np. przez system kadrowy — Kodeks pracy dopuszcza obie formy. Zrób to przed proponowanym terminem odbioru, żeby przełożony mógł zaplanować pracę zespołu.

5. 5

   Uzyskaj zgodę przełożonego

   Udzielenie czasu wolnego na wniosek pracownika zależy od decyzji pracodawcy („może udzielić”). Przełożony potwierdza zgodę podpisem pod formułką na dole wzoru; bez zgody nadgodziny rozlicza się wynagrodzeniem z dodatkiem (art. 151¹ KP).

Najczęściej zadawane pytania

W jakiej proporcji przysługuje czas wolny za nadgodziny?

Na wniosek pracownika — 1:1, czyli godzina wolnego za godzinę nadliczbową (art. 151² § 1 KP). Gdy pracodawca sam decyduje o udzieleniu wolnego bez wniosku pracownika — 1:1,5, czyli za każdą przepracowaną godzinę nadliczbową przysługuje półtorej godziny czasu wolnego. W obu przypadkach wynagrodzenie za miesiąc, w którym udzielono wolnego, nie ulega obniżeniu.

Do kiedy trzeba odebrać nadgodziny jako czas wolny?

Przy odbiorze na wniosek pracownika (proporcja 1:1) Kodeks pracy nie wyznacza terminu — wolne można odebrać w terminie uzgodnionym z pracodawcą, także po zakończeniu okresu rozliczeniowego, w którym wystąpiły nadgodziny (art. 151² § 1 KP). Do końca okresu rozliczeniowego pracodawca musi udzielić wolnego tylko wtedy, gdy robi to bez wniosku pracownika, w wymiarze o połowę wyższym (art. 151² § 2 KP). Jeśli czas wolny nie zostanie udzielony, pracownikowi należy się wynagrodzenie z dodatkiem 50% lub 100%.

Czy pracodawca może odmówić odbioru nadgodzin w wybranym terminie?

Tak. Na wniosek pracownika pracodawca „może udzielić” czasu wolnego (art. 151² § 1 KP), więc decyzja o terminie i o samym odbiorze należy do niego. Nie może jednak pozbawić pracownika rekompensaty — jeśli nie udzieli czasu wolnego w innym uzgodnionym terminie, musi wypłacić wynagrodzenie z dodatkiem za nadgodziny zgodnie z art. 151¹ KP.

Ile nadgodzin maksymalnie może przepracować pracownik w ciągu roku?

Ustawowy limit wynosi 150 godzin rocznie (art. 151 § 3 KP). Układ zbiorowy pracy lub regulamin pracy może podwyższyć ten limit, jednak nie może on przekroczyć ok. 416 godzin rocznie — wynika to z obowiązku zapewnienia 11-godzinnego odpoczynku dobowego i 35-godzinnego odpoczynku tygodniowego. Przekroczenie limitu przez pracodawcę jest wykroczeniem zagrożonym grzywną do 60 000 zł.

Czy wniosek o odbiór nadgodzin musi mieć formę pisemną?

Art. 151² § 1 KP wymaga wniosku złożonego w postaci papierowej lub elektronicznej — ustna prośba nie wystarczy. Postać elektroniczna to np. e-mail albo wniosek złożony w systemie kadrowym. Utrwalony wniosek chroni obie strony w razie sporu, bo potwierdza, że to pracownik zainicjował odbiór (proporcja 1:1, a nie 1:1,5). Nasz darmowy wzór zawiera wszystkie potrzebne elementy.

Czy odbiór czasu wolnego za nadgodziny obniża wynagrodzenie?

Nie. Zgodnie z art. 151² § 2 KP, udzielenie czasu wolnego za nadgodziny nie może powodować obniżenia wynagrodzenia należnego pracownikowi za pełny miesięczny wymiar czasu pracy. Pracownik otrzymuje normalne wynagrodzenie, mimo że faktycznie przepracował mniej godzin w miesiącu, w którym odebrał wolne.

Czym różni się dodatek 50% od 100% za nadgodziny?

Dodatek 50% przysługuje za nadgodziny dobowe, czyli pracę powyżej normy dziennej (art. 151¹ § 1 pkt 2 KP). Dodatek 100% dotyczy nadgodzin w nocy, niedziele, święta oraz nadgodzin średniotygodniowych — czyli przekroczenia normy 40 h tygodniowo w okresie rozliczeniowym (art. 151¹ § 1 pkt 1 i § 2 KP). Przy odbiorze czasu wolnego dodatek nie jest wypłacany.

Czy pracownik na niepełnym etacie ma prawo do odbioru nadgodzin?

Tak, ale na nieco innych zasadach. W umowie o pracę w niepełnym wymiarze strony ustalają liczbę godzin, po przekroczeniu której pracownikowi przysługuje dodatek jak za nadgodziny (art. 151 § 5 KP). Dopiero po przekroczeniu pełnej normy dobowej (8 h) powstają „klasyczne" nadgodziny. Wniosek o czas wolny przysługuje na tych samych zasadach co pracownikom pełnoetatowym.

Co się dzieje z nieodebranymi nadgodzinami po zakończeniu okresu rozliczeniowego?

Jeśli pracownik nie złożył wniosku o czas wolny ani nie uzgodnił terminu jego odbioru, a pracodawca nie udzielił wolnego z własnej inicjatywy do końca okresu rozliczeniowego, nadgodziny muszą zostać rozliczone finansowo — wynagrodzenie plus dodatek 50% lub 100%. Roszczenie o wypłatę przedawnia się po 3 latach (art. 291 § 1 KP). Pracodawca nie może argumentować, że pracownik „sam nie odebrał" — obowiązek rozliczenia leży po stronie pracodawcy.

Gdzie pobrać darmowy wzór wniosku o odbiór nadgodzin?

Na tej stronie udostępniamy darmowy wzór wniosku o odbiór godzin nadliczbowych w formatach PDF i DOCX. Wzór zawiera pola na dane pracownika, daty i wymiar przepracowanych nadgodzin, proponowany termin odbioru oraz miejsce na podpis. Wystarczy pobrać, uzupełnić i złożyć u pracodawcy lub przesłać drogą elektroniczną.

Czy są wyjątki w przepisach dotyczących nadgodzin?

Tak. Pracownicy w ciąży i młodocianego nie wolno zatrudniać w godzinach nadliczbowych (art. 178 § 1 i art. 203 § 1 KP), a rodzica dziecka do 8 lat — tylko za jego zgodą (art. 178 § 2 KP). Kierownicy wykonują w razie konieczności pracę poza normalnymi godzinami bez dodatku, z wyjątkiem kierowników komórek pracujących w niedziele i święta (art. 151⁴ KP). Odpracowanie wyjścia prywatnego na wniosek pracownika nie jest pracą nadliczbową (art. 151 § 2¹ KP).