Wynagrodzenie netto na umowie o pracę = brutto − składki społeczne pracownika (13,71%) − składka zdrowotna (9% od brutto pomniejszonego o te składki) − zaliczka na PIT; przy 6000 zł brutto, złożonym PIT-2 i udziale w PPK (2% pracownik, 1,5% pracodawca) na rękę zostaje 4289,43 zł, a bez PPK – 4420,43 zł.
Kalkulator pokazuje rozbicie na składkę emerytalną, rentową, chorobową, zdrowotną i podatek oraz uwzględnia ulgę dla osób do 26. roku życia, podwyższone koszty dla dojeżdżających i wpłaty na PPK.
Narzędzie ma charakter poglądowy – ostateczne rozliczenie zależy od indywidualnej sytuacji.
Wynagrodzenie
Podatek dochodowy
Składki ZUS
Wynagrodzenie netto
0,00 zł
Kalkulator uwzględnia składki ZUS, PPK oraz koszty uzyskania przychodu (w tym autorskie). Składki i progi podatkowe zgodne z przepisami dla wybranego roku.
Całkowity koszt pracodawcy (brutto brutto)
Planując budżet na rekrutacje lub podwyżki, nie można opierać się wyłącznie na kwocie brutto z umowy. Zatrudnienie na etacie wiąże się z dodatkowymi daninami: pracodawca z własnych środków dopłaca połowę składki emerytalnej (9,76%), przeważającą część rentowej (6,50%), całą składkę wypadkową, FP, FGŚP oraz PPK. Całkowity koszt zatrudnienia jest średnio o ok. 20% wyższy niż kwota brutto widniejąca na umowie.
Potrzebujesz porównać formy zatrudnienia? Skorzystaj z kalkulatora wynagrodzeń — przelicza brutto na netto dla umowy o pracę, zlecenia, dzieła i B2B w jednym miejscu.
Z umowy o pracę pracownik płaci składki emerytalną (9,76%), rentową (1,5%) i chorobową (2,45%) od podstawy brutto, następnie składkę zdrowotną 9% od podstawy pomniejszonej o składki społeczne, a na końcu zaliczkę na podatek 12% (32% powyżej 120 000 zł rocznie) z kwotą zmniejszającą 300 zł miesięcznie. Przy 8 000 zł brutto, złożonym PIT-2 i udziale w PPK (2% + 1,5%) daje to 5 608,91 zł netto, a pracodawcę kosztuje 9 758,40 zł. Bez PPK netto wynosi 5 783,91 zł, a koszt pracodawcy 9 638,40 zł.
Podstawa prawna
art. 6 ust. 1 pkt 1Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznychObowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają osoby będące pracownikami.
Zobacz pełny przepis
art. 22 § 1Kodeks pracyPrzez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem, w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę.
Zobacz pełny przepis
art. 22 § 1²Kodeks pracyNie jest dopuszczalne zastąpienie umowy o pracę umową cywilnoprawną przy zachowaniu warunków wykonywania pracy określonych w § 1.
Zobacz pełny przepis
Zaliczka na podatek (podstawa 6 773 zł, w tym 120 zł wpłaty pracodawcy do PPK)
513,00 zł
pracownik
Na rękę
5 608,91 zł
—
Całkowity koszt pracodawcy (z PPK 1,5% = 120 zł)
9 758,40 zł
pracodawca
Co pracodawca dopłaca ponad brutto
Kwota brutto z umowy to nie jest pełny koszt zatrudnienia. Pracodawca dokłada ze swojej strony składkę emerytalną (9,76%), rentową (6,5%), wypadkową (zwykle ok. 1,67%), Fundusz Pracy (2,45%) i FGŚP (0,10%).
Przy 8 000 zł brutto łączny koszt wynosi 9 638,40 zł — czyli o ponad 20% więcej niż kwota z umowy — a z wpłatą do PPK (1,5%) 9 758,40 zł. Różnica między tym, co płaci firma, a tym, co pracownik dostaje na konto (5 608,91 zł przy PPK i PIT-2), to ponad 4 100 zł miesięcznie.
Kolejność potrąceń ma znaczenie
Składki i podatek nie liczą się od tej samej podstawy — kolejność jest ściśle określona:
Od brutto odejmuje się składki społeczne pracownika (razem 13,71%).
Od tego, co zostało, liczy się składkę zdrowotną 9%.
Podstawę opodatkowania tworzy brutto minus składki społeczne minus koszty uzyskania przychodu (250 zł, a 300 zł przy dojazdach spoza miejscowości).
Od podstawy liczy się 12% podatku i odejmuje kwotę zmniejszającą — 300 zł miesięcznie, o ile złożono PIT-2.
Składka zdrowotna nie jest odliczana od podatku od 2022 roku — to najczęstsze źródło nieporozumień przy porównywaniu starszych kalkulatorów.
Drugi próg podatkowy
Stawka 12% obowiązuje do 120 000 zł podstawy opodatkowania w roku. Powyżej tego progu nadwyżkę opodatkowuje się stawką 32%. Kluczowe: wyższa stawka dotyczy wyłącznie nadwyżki, nie całego dochodu.
Przy wynagrodzeniu 10 000 zł brutto miesięcznie próg przekracza się mniej więcej w listopadzie — od tego momentu wypłata netto spada, choć brutto się nie zmienia.
Kiedy umowa o pracę jest obowiązkowa
Decyduje nie nazwa dokumentu, tylko sposób wykonywania pracy. Jeżeli praca jest wykonywana pod kierownictwem pracodawcy, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym, osobiście i za wynagrodzeniem — to jest stosunek pracy, niezależnie od tego, co napisano na umowie.
Zastąpienie takiej umowy zleceniem albo dziełem jest wykroczeniem przeciwko prawom pracownika. Państwowa Inspekcja Pracy może wystąpić do sądu o ustalenie istnienia stosunku pracy, a pracodawcy grozi grzywna.
Umowa o pracę a zlecenie i dzieło
Cecha
Umowa o pracę
Zlecenie
Dzieło
Netto z 8 000 zł brutto (PIT-2, PPK przy pracy i zleceniu)
Poznaj kluczowe informacje dotyczące umów o pracę, zobowiązań pracownika i pracodawcy, oraz różnych rodzajów umów, które kształtują relacje w miejscu pracy. Odkryj, jakie prawa przysługują pracownikowi i jakie przywileje niesie ze sobą podpisanie umowy o pracę.
Brutto to kwota przed potrąceniami, netto – kwota wypłacana na konto. Od brutto kalkulator odejmuje składki pracownika na ubezpieczenia społeczne: emerytalną 9,76%, rentową 1,5% i chorobową 2,45% (razem 13,71%). Składka zdrowotna to 9% od brutto pomniejszonego o te składki i nie obniża podatku. Zaliczkę na PIT liczy od brutto minus składki społeczne i koszty uzyskania przychodu, według stawki 12%, pomniejszając ją o 300 zł, jeśli zaznaczysz kwotę wolną (PIT-2). Kalkulator działa też w drugą stronę – z netto wylicza brutto. Wynik ma charakter informacyjny.
Tak, w praktyce wynagrodzenie w umowie o pracę określa się w kwocie brutto i od niej pracodawca nalicza składki i zaliczkę na podatek. Kwota netto zależy od indywidualnych ustawień: kosztów uzyskania przychodu, złożenia PIT-2, ulg podatkowych i udziału w PPK – dlatego przy tym samym brutto dwie osoby mogą dostać różne kwoty na konto.
Po przekroczeniu 120 000 zł dochodu w roku zaliczka rośnie z 12% do 32% i netto spada. Po przekroczeniu rocznego limitu podstawy składek emerytalnej i rentowej – w 2026 r. to 282 600 zł (30-krotność prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia 9420 zł) – te składki przestają być pobierane i netto rośnie. Kalkulator uwzględnia oba limity, gdy zaznaczysz opcję „Różne wynagrodzenie w poszczególnych miesiącach” – liczy wtedy narastająco od stycznia i pokazuje sumę roczną netto.
„Brutto brutto” to całkowity koszt zatrudnienia: wynagrodzeniebrutto powiększone o składki finansowane przez pracodawcę – emerytalną 9,76%, rentową 6,5%, wypadkową (najczęściej 1,67%), na Fundusz Pracy 2,45% i FGŚP 0,1%, a przy PPK także jego wpłatę. Ten kalkulator pokazuje kwotę netto pracownika. Koszt pracodawcy pokazuje kalkulator wynagrodzeń. Złożenie PIT-2 czy ulga podatkowa pracownika nie zmieniają kosztu pracodawcy.
Od brutto potrąca się składki społeczne pracownika: emerytalną 9,76%, rentową 1,5% i chorobową 2,45% (razem 13,71%, art. 22 ustawy o sus), następnie zdrowotną 9% i zaliczkę na PIT: 12% do 120 000 zł rocznie i 32% od nadwyżki, pomniejszoną przy PIT-2 o 300 zł (art. 27 ustawy o PIT). Uczestnik PPK wpłaca zwykle 2%. Pracodawca dodaje emerytalną 9,76%, rentową 6,5%, wypadkową (1,67% przy maks. 9 ubezpieczonych), Fundusz Pracy z Funduszem Solidarnościowym 2,45%, FGŚP 0,1% i PPK 1,5%.
Netto liczy się, odejmując od brutto składki społeczne pracownika (13,71%), składkę zdrowotną (9% od brutto pomniejszonego o te składki) i zaliczkę na PIT. Podstawą podatku jest brutto minus składki społeczne i koszty 250 zł lub 300 zł przy dojazdach, zaokrąglone do złotych; zaliczka to 12% minus 300 zł przy PIT-2 (art. 22 i 27 ustawy o PIT). Dla 4806 zł w 2026 r.: składki 658,91 zł, zdrowotna 373,24 zł, zaliczka 168 zł, netto 3605,85 zł; z PPK – 3501,73 zł.
Ulgi, koszty uzyskania i PIT-2
Kwota wolna wynosi 30 000 zł rocznie. Na bieżąco realizuje się ją przez kwotę zmniejszającą podatek – 300 zł miesięcznie (1/12 z 3600 zł), o którą pracodawca obniża zaliczkę po złożeniu przez pracownika oświadczenia PIT-2. Od 2023 r. kwotę można podzielić między 2 lub 3 płatników (po 150 zł lub 100 zł) – kalkulator ma do tego pole z liczbą płatników.
Z ulgi mogą skorzystać osoby do 26. roku życia, osoby przenoszące miejsce zamieszkania do Polski (ulga na powrót), rodzice co najmniej czworga dzieci oraz pracujący seniorzy, którzy nie pobierają emerytury. Przychody do 85 528 zł rocznie są wtedy zwolnione z PIT – limit jest wspólny dla wszystkich tych ulg. Ulga nie zwalnia ze składek ZUS ani ze składki zdrowotnej.
Decyduje o miesięcznych kosztach uzyskania przychodu: 250 zł, gdy pracujesz w miejscowości, w której mieszkasz, i 300 zł, gdy dojeżdżasz z innej miejscowości. Wyższe koszty obniżają podstawę opodatkowania, więc netto jest nieco wyższe.
To koszty dla pracowników, którzy tworzą utwory w rozumieniu prawa autorskiego i przenoszą na pracodawcę majątkowe prawa autorskie – np. programistów, grafików, dziennikarzy. Koszty 50% nalicza się tylko od wynagrodzenia za pracę twórczą, dlatego w polu „Część pracy (%)” podajesz, jaka część wynagrodzenia jej dotyczy, np. 80%. Roczny limit kosztów autorskich to 120 000 zł.
Płaca minimalna, PPK i koszty pracodawcy
Od 1 stycznia 2026 r. minimalne wynagrodzenie za pracę to 4806 zł brutto miesięcznie, a minimalna stawka godzinowa dla umów zlecenia i świadczenia usług – 31,40 zł (Dz.U. 2025 poz. 1242). Przy pełnym etacie, kosztach 250 zł i złożonym PIT-2 daje to 3605,85 zł netto. Przy niepełnym etacie płaca minimalna obowiązuje proporcjonalnie.
Wpłata podstawowa pracownika wynosi 2% brutto (0,5–2% przy niskich zarobkach), a dodatkowa do 2%. Wpłata podstawowa pracodawcy to 1,5%, dodatkowa do 2,5%. Wpłata pracownika zmniejsza kwotę na konto, a wpłata pracodawcy jest przychodem pracownika, więc nieco podnosi zaliczkę na podatek. Opcję PPK zaznaczysz w kalkulatorze.
Pracodawca. Za pierwsze 33 dni niezdolności do pracy w roku kalendarzowym (14 dni u pracownika po 50. roku życia) wypłaca wynagrodzenie chorobowe z własnych środków – zwykle 80% podstawy – i ZUS mu tego nie zwraca. Od kolejnego dnia choroby przysługuje zasiłek chorobowy finansowany z ubezpieczenia. Kalkulator tego kosztu nie uwzględnia.
Koszt pracodawcy to brutto plus finansowane przez niego składki: emerytalna 9,76%, rentowa 6,5%, wypadkowa (1,67% przy maks. 9 ubezpieczonych), Fundusz Pracy z Funduszem Solidarnościowym 2,45%, FGŚP 0,1% i przy PPK 1,5%. Przy 4806 zł to 5790,28 zł (z PPK 5862,37 zł). Składek na FP i FGŚP nie płaci się za kobiety od 55. i mężczyzn od 60. roku życia oraz przez 36 miesięcy po powrocie z urlopu macierzyńskiego, rodzicielskiego lub wychowawczego (art. 261 i 263 ustawy o rynku pracy).
Pracodawca musi dopłacić różnicę i ryzykuje grzywnę: za pełny etat nie można wypłacić mniej niż 4806 zł brutto (2026 r.), przy niepełnym – proporcjonalnie. Jeśli z powodu terminów wypłat lub rozkładu czasu pracy płaca jest niższa, pracodawca dopłaca wyrównanie (art. 7 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu). Zaniżanie wynagrodzenia to wykroczenie z art. 282 § 1 KP – od 8 lipca 2026 r. grzywna od 2000 do 60 000 zł. Pracownik może też pozwać o wyrównanie z odsetkami; roszczenie przedawnia się po 3 latach.
Częściowo: umowy zlecenia i o świadczenie usług objęte są minimalną stawką godzinową, a umowa o dzieło – żadnym minimum. Stawka dotyczy umów z osobą fizyczną lub z przedsiębiorcą bez pracowników i zleceniobiorców i w 2026 r. wynosi 31,40 zł brutto za godzinę (art. 8a ustawy o minimalnym wynagrodzeniu). Strony ustalają sposób potwierdzania liczby godzin. Stawki nie stosuje się, gdy zleceniobiorca sam decyduje o miejscu i czasie pracy i otrzymuje wyłącznie prowizję (art. 8d).
Minimalne wynagrodzenie i minimalna stawka godzinowa zmieniają się co roku od 1 stycznia. Jeśli Rada Dialogu Społecznego nie uzgodni kwot, Rada Ministrów ustala je rozporządzeniem do 15 września roku poprzedniego (art. 2 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu). Gdy prognozowany wskaźnik cen wynosi co najmniej 105%, zmiany są dwie – od 1 stycznia i od 1 lipca, jak w latach 2023–2024. W 2025 r. obowiązywało 4666 zł i 30,50 zł, a w 2026 r. – 4806 zł i 31,40 zł (Dz.U. 2025 poz. 1242).
Pojęcia
Umowa o pracę musi określać strony, adres siedziby pracodawcy, rodzaj umowy, datę zawarcia oraz warunki pracy i płacy: rodzaj pracy, miejsce jej wykonywania, wynagrodzenie ze wskazaniem składników, wymiar czasu pracy i dzień rozpoczęcia pracy (art. 29 § 1 KP). Zawiera się ją na piśmie. Jeśli tak się nie stało, pracodawca potwierdza pracownikowi na piśmie jej ustalenia przed dopuszczeniem do pracy. W ciągu 7 dni przekazuje też informację o warunkach zatrudnienia (art. 29 § 3 KP).
Umowa na czas określony wygasa z upływem terminu, a jej stosowanie jest limitowane: łącznie maksymalnie 33 miesiące i trzy umowy z tym samym pracodawcą (art. 25¹ KP). Po przekroczeniu limitu pracownik jest zatrudniony na czas nieokreślony. Są wyjątki, np. zastępstwo czy praca sezonowa. Okresy wypowiedzenia są dla obu umów takie same (art. 36 § 1 KP), a wypowiedzenie każdej z nich wymaga podania przyczyny i konsultacji ze związkiem zawodowym (art. 30 § 4, art. 38 KP).