W skrócie

Open space to otwarta przestrzeń biurowa bez ścian działowych między stanowiskami. Obniża koszt powierzchni, ale generuje hałas i przerwania pracy — czynniki, które wchodzą do oceny ryzyka zawodowego i obowiązku ograniczania uciążliwości pracy.

Czym jest open space?

Open space to układ biura bez ścian działowych między stanowiskami. Motywacją wdrożenia jest zwykle obniżenie kosztu powierzchni przypadającej na pracownika oraz założenie o łatwiejszej komunikacji w zespole.

Koszty ujawniają się po stronie warunków pracy. Hałas i częste przerwania wydłużają zadania wymagające skupienia, a brak wydzielonych przestrzeni utrudnia rozmowy o charakterze poufnym.

Z perspektywy obowiązków pracodawcy istotne są dwa przepisy. Pierwszy nakazuje organizować pracę w sposób zmniejszający jej uciążliwość, drugi wymaga oceny i udokumentowania ryzyka zawodowego oraz zastosowania środków profilaktycznych.

Szczególna sytuacja dotyczy działów przetwarzających dane osobowe. Kadry omawiają wynagrodzenia i sprawy zdrowotne, więc ich stanowiska wymagają zapewnienia pomieszczenia umożliwiającego rozmowę bez odsłuchu przez osoby nieuprawnione — to wymóg ochrony danych, nie kwestia komfortu.

Open space — czynniki i środki

CzynnikSkutekŚrodek zaradczy
Hałasobciążenie, spadek koncentracjipanele akustyczne, strefy ciszy
Przerwania pracywydłużenie zadań wymagających skupieniapokoje do pracy skupionej
Brak prywatności rozmówutrudnione sprawy poufnepomieszczenia zamknięte
Praca przy monitorzeobciążenie wzrokuprzerwy, badania okulistyczne
Ocena ryzykaobowiązkowaart. 226 k.p.

Jak to wygląda w praktyce

Firma przenosi dział kadr do przestrzeni otwartej wspólnej z działem sprzedaży.

Problem specyficzny: rozmowy o wynagrodzeniach i sprawach zdrowotnych słyszalne dla otoczenia.

Wymóg: pomieszczenie zamknięte do rozmów dotyczących danych osobowych.

To ograniczenie wykracza poza komfort pracy. Dział kadr przetwarza dane o wynagrodzeniach i zdrowiu, których nie można omawiać w warunkach umożliwiających odsłuch przez osoby nieuprawnione.

Niezależnie od tego czynniki występujące w przestrzeni otwartej — przede wszystkim hałas — wchodzą do oceny ryzyka zawodowego, którą pracodawca ma obowiązek sporządzić i udokumentować.

Najczęściej zadawane pytania

Przede wszystkim hałas i częste przerwania pracy, a przy pracy biurowej dodatkowo obciążenie wzroku związane z pracą przy monitorze.

Tak. Pracodawca ocenia i dokumentuje ryzyko związane z wykonywaną pracą oraz informuje pracowników o zagrożeniach i zasadach ochrony.

Może, ale wymaga zapewnienia zamkniętego pomieszczenia do rozmów dotyczących wynagrodzeń i spraw zdrowotnych, aby nie były słyszalne dla osób nieuprawnionych.

Panelami akustycznymi, wydzieleniem stref ciszy oraz pokojami przeznaczonymi do pracy wymagającej skupienia i do rozmów telefonicznych.

Tak. Kodeks nakazuje organizować pracę w sposób zapewniający zmniejszenie jej uciążliwości, obok ogólnego obowiązku zapewnienia bezpiecznych warunków.

Przy zadaniach wymagających skupienia częste przerwania wydłużają ich wykonanie. Przy pracy wymagającej stałej koordynacji układ otwarty bywa korzystny.

Przy dobowym wymiarze co najmniej 6 godzin — przerwa 15 minut wliczana do czasu pracy, a przy pracy przy monitorze dodatkowo przerwy wynikające z przepisów szczegółowych.