Przestój to przerwa w wykonywaniu pracy wynikająca z przyczyn organizacyjnych lub technicznych. Za czas przestoju niezawinionego przez pracownika przysługuje wynagrodzenie; przy przestoju z jego winy wynagrodzenie nie przysługuje.
Przestój to przerwa w wykonywaniu pracy wynikająca z przyczyn technicznych, organizacyjnych albo ekonomicznych, w czasie której pracownik pozostaje w dyspozycji pracodawcy. Instytucja rozstrzyga, kto ponosi ryzyko takiej przerwy.
Zasadą jest zachowanie prawa do wynagrodzenia. Za czas przestoju niezawinionego przez pracownika przysługuje wynagrodzenie wynikające z osobistego zaszeregowania, a gdy taki składnik nie został wyodrębniony — sześćdziesiąt procent wynagrodzenia, przy czym nie może być ono niższe od minimalnego wynagrodzenia za pracę.
Przepis zawiera jednak wyraźną przesłankę negatywną: jeżeli przestój nastąpił z winy pracownika, wynagrodzenie nie przysługuje w ogóle.
Pracodawca może na czas przestoju powierzyć pracownikowi inną odpowiednią pracę. Przysługuje wtedy wynagrodzenie przewidziane za tę pracę, ale nie niższe niż wynagrodzenie za czas przestoju — co wyklucza obniżenie płacy przez przesunięcie do prostszych zadań.
Stan prawny na 7 sierpnia 2026
| Sytuacja | Wynagrodzenie | Podstawa |
|---|---|---|
| Przestój niezawiniony | z osobistego zaszeregowania | art. 81 § 1 k.p. |
| Brak wyodrębnionego składnika | 60% wynagrodzenia | art. 81 § 1 k.p. |
| Dolna granica | minimalne wynagrodzenie | art. 81 § 1 k.p. |
| Przestój z winy pracownika | nie przysługuje | art. 81 § 2 k.p. |
| Inna praca na czas przestoju | nie niżej niż za przestój | art. 81 § 3 k.p. |
| Ewidencja | odnotowanie czasu przestoju | art. 149 § 1 k.p. |
Awaria maszyny unieruchamia stanowisko na 6 godzin. Pracownik pozostaje w zakładzie.
Kwalifikacja: przestój niezawiniony przez pracownika.
Wynagrodzenie: z osobistego zaszeregowania, a bez takiego składnika — 60%.
Alternatywa: powierzenie innej odpowiedniej pracy.
Przy powierzeniu innej pracy przysługuje wynagrodzenie za tę pracę, ale nie niższe niż wynagrodzenie za czas przestoju — co wyklucza obniżenie płacy przez przesunięcie do prostszych zadań.
Czas przestoju odnotowuje się w ewidencji czasu pracy, ponieważ stanowi podstawę rozliczenia wynagrodzenia za ten okres.
Tak, za przestój niezawiniony przez pracownika. Jeżeli przestój nastąpił z jego winy, wynagrodzenie nie przysługuje.
Wynikające z osobistego zaszeregowania, a gdy taki składnik nie został wyodrębniony — 60% wynagrodzenia, nie mniej niż minimalne wynagrodzenie za pracę.
Tak, inną odpowiednią pracę. Przysługuje wtedy wynagrodzenie za tę pracę, ale nie niższe niż wynagrodzenie za czas przestoju.
Tak. Czas przestoju odnotowuje się w ewidencji czasu pracy, ponieważ stanowi podstawę rozliczenia wynagrodzenia za ten okres.
Musi pozostawać w dyspozycji pracodawcy i być gotów do wykonywania pracy — to warunek zachowania prawa do wynagrodzenia.
Pracodawca, ale ciężar wykazania okoliczności wyłączających prawo do wynagrodzenia spoczywa na nim w razie sporu.
Gotowość to szersze pojęcie obejmujące każdą przeszkodę po stronie pracodawcy. Przestój dotyczy przerwy w normalnym toku pracy z przyczyn technicznych lub organizacyjnych.
Szymon Mojsak
Rozporządzenie z 9 lipca 2026 r. po raz pierwszy wyznacza górną granicę temperatury w miejscu pracy. Zobacz, co trzeba wdrożyć przed 11 stycznia 2027 roku.
Czytaj dalej →
Sandra Nowak
Wynagrodzenie postojowe przysługuje pracownikom, którzy są gotowi do pracy, ale nie mogą jej wykonywać z powodów niezależnych od nich. Dowiedz się, jakie zasady rządzą wypłatą postojowego i kiedy pracodawca ma obowiązek wypłaty tego świadczenia.
Czytaj dalej →
Katarzyna Gęstwa
Przerwa podstawowa, druga przy zmianie ponad 9 godzin, przerwa na posiłek, przy monitorze i dla wybranych grup. Sprawdź, które wliczają się do czasu pracy, a które nie.
Czytaj dalej →
Sandra Nowak
Nowe Rozporządzenie Rady Ministrów zapewnia wzrost minimalnego wynagrodzenia w 2024r aż dwukrotnie. Ile wyniosą podwyżki? Jak wpłyną na życie pracowników i przedsiębiorców?
Czytaj dalej →