Słowniczek HR

Odpoczynek tygodniowy

W skrócie

Odpoczynek tygodniowy to co najmniej 35 godzin nieprzerwanej przerwy przysługującej w każdym tygodniu, obejmującej 11 godzin odpoczynku dobowego. W pracy zmianowej można go skrócić do 24 godzin, ale wyłącznie przy przechodzeniu pracownika na inną zmianę.

Czym jest odpoczynek tygodniowy?

Odpoczynek tygodniowy uzupełnia ochronę zapewnianą przez odpoczynek dobowy. Gwarantuje co najmniej trzydzieści pięć godzin nieprzerwanej przerwy w każdym tygodniu, przy czym obejmuje ona także jedenaście godzin odpoczynku dobowego.

Ustawodawca wskazuje niedzielę jako preferowany termin, definiując ją jako dwadzieścia cztery kolejne godziny liczone od szóstej rano. Przy pracy dopuszczalnej w niedziele odpoczynek realizuje się w innym dniu, ale jego wymiar pozostaje niezmieniony.

Skrócenie do dwudziestu czterech godzin jest możliwe w wąskich przypadkach, przede wszystkim przy przechodzeniu pracownika na inną zmianę. Wyjątek istnieje po to, by rotacja zmian była wykonalna, a nie po to, by domykać grafik przy niedostatecznej obsadzie.

Naruszenie odpoczynku tygodniowego ocenia się niezależnie od bilansu godzinowego. Nawet gdy pracownik nie przekroczy normy czasu pracy, sam układ dni może pozbawiać go wymaganej przerwy — sytuacja typowa przy pracy zmianowej i weekendowej.

Odpoczynek tygodniowy

SytuacjaWymiarPodstawa
Zasada ogólnamin. 35 godzinart. 133 § 1 k.p.
Przejście na inną zmianęmin. 24 godzinyart. 133 § 2 k.p.
Zalecany terminniedziela od godziny 6:00art. 133 § 3 k.p.
Zawarty odpoczynek dobowymin. 11 godzinart. 133 § 1 k.p.

Jak to wygląda w praktyce

Pracownik kończy pracę w piątek o 22:00 i ma wrócić w niedzielę o 6:00.

Przerwa faktyczna: 22:00 piątek → 6:00 niedziela = 32 godziny.

Wymóg: min. 35 godzin → najwcześniejszy powrót o 9:00 w niedzielę.

Skrócenie do 24 godzin jest dopuszczalne wyłącznie przy przechodzeniu na inną zmianę. Nie można stosować go jako stałej reguły planowania, tylko dlatego że grafik się nie domyka.

Odpoczynek tygodniowy powinien co do zasady przypadać w niedzielę. Przy pracy dopuszczalnej w niedziele obowiązek ten realizuje się w innym dniu, ale wymiar 35 godzin pozostaje bez zmian.

Najczęściej zadawane pytania

Co najmniej 35 godzin nieprzerwanej przerwy w każdym tygodniu, obejmującej co najmniej 11 godzin odpoczynku dobowego.

Przede wszystkim przy przechodzeniu pracownika na inną zmianę oraz w przypadkach wskazanych w przepisie. To wyjątek dla rotacji, a nie reguła planowania grafiku.

Powinien, i wtedy obejmuje 24 kolejne godziny od 6:00. Przy pracy dopuszczalnej w niedziele realizuje się go w innym dniu, zachowując wymiar 35 godzin.

Tak. Przepis wprost wskazuje, że 35 godzin obejmuje co najmniej 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku dobowego — nie są to okresy liczone osobno.

Nie. To norma ochronna, której nie da się wyłączyć zgodą pracownika ani zapisem umowy. Wyjątki wynikają wyłącznie z przepisów.

Wyznacza minimalną przerwę między ostatnią pracą w jednym tygodniu a pierwszą w następnym. To częsty powód zakwestionowania harmonogramu przy pracy zmianowej.

Naruszenie przepisów o czasie pracy jest wykroczeniem zagrożonym karą grzywny. Inspektor pracy weryfikuje je zestawiając grafik z ewidencją czasu pracy.